آقای دکتر فرید مُر استاد بخش علوم زمین دانشگاه شیراز و عضو پیوسته فرهنگستان علوم جمهوری اسلامی ایران در تاریخ 15 شهریور 1395، در نخستین رویداد تداکس (TEDx) دانشگاه شیراز سخنرانی­ ای با عنوان «دهکده 103 خانواری» ایراد کرد.

تِد (TED) سازمانی غیر انتفاعی است که در ساختار سخنرانی­ های کوتاه و قدرتمند، هدف گسترش ایده­ های ارزشمند را دنبال می­ کند. این سازمان در سال 1984 به عنوان کنفرانسی پیرامون مباحث حوزه­ های تکنولوژی (Technology)، سرگرمی (Entertainment) و طراحی (Design) شروع به کار کرد و نام آن "TED" که سه حرف اول این کلمات می­ باشد، انتخاب شد.

امروز، رویدادهای تِد نه تنها این سه حوزه، بلکه تقریبأ تمامی حوزه­ های غیر سیاسی و غیر مذهبی را دربرگرفته­ اند که با همکاری مترجمانی از سراسر دنیا، به زبان­ های مختلف ترجمه شده و پس از رویداد به صورت آنلاین در اختیار عموم قرار می­ گیرند.

برخی از مشهورترین افرادی که در رویدادهای TED سخنرانی کرده ­اند عبارتتد از: بیل گیتس، جین گوودال، الیبزات جیلبرت، سر ریچارد برانسون، فیلیپ استارک و سلمان خان.

در رویداد تداکس دانشگاه شیراز علاوه بر آقای دکتر فرید مُر، خانم دكتر مريم ذاكري­نيا (استاد دانشگاه علوم پزشكي شيراز، متخصص داخلي و فوق تخصص سرطان و خون)، آقای مهندس محمود كريمي (پژوهشگر و مدرس متدولوژي­ هاي نوآوري و تكنيك­ هاي خلاقيت)، آقای منصور ضابطيان (گردشگر، نويسنده، روزنامه‌نگار، برنامه‌­ساز و مجري تلويزيون)، آقای حسين كلهر (نويسنده، طراح كمپين­ هاي تبليغاتي و برنامه­ ساز تلويزيون) و آقای جمشيد بايرامي (عكاس بين­ المللي) سخنرانی کردند.

 

چکیده سخنان آقای دکتر فرید مر در نخستین رویداد تداکس بدین شرح است:

زمین از بدو تشکیل به شکل سیاره­ای مستقل در منظومه شمسی (4600 میلیون سال پیش) تا به امروز صرف نظز از برخی تغییرات جرمی نه چندان مهم (در مقایسه با جرم زمین) از نظر ترمودینامیکی، به صورت سیستمی بسته عملکرده است. واحد بنیادین این سیستم بسته را عناصر تشکیل می­ دهند. به بیان دیگر هر عنصری که امروزه در زمین می بینیم عمری 4600 میلیون ساله در این سیاره دارد و سن عنصری جماد، نبات و حیات در زمین یکسان است.

اگر بتوانیم اصطلاحی تحت عنوان حیات عنصری را تعریف کنیم این حیات برای هر عنصر و حتی برای هر یک از اعضای یک عنصر خاص ساکن در یک خانه از جدول تناوبی، بسیار تفاوت می­­کند. بدین ترتیب، می­ توان گفت که اگر عناصر خاطره داشته باشند تعداد خاطره ­های 4600 میلیون سال ضربدر تعداد کل عناصر زمین  عدد بی­نهایت بزرگی می­ شود که تصور آن دشوار است.

در هر یک از این خاطره­ های عنصری، یک عنصر در این مدت بسیار طولانی بین مخازن مختلف زمین پرسه زده است. این مخازن شامل سنگ­ کره، آب­ کره، هواکره و زیست کره (از باکتری تا انسان) می­ شود. مدت توقف هر عنصر در هر مخزن نیز مشخص و زمان ماند (residence time) نامیده می­شود.

انسان عنصری، مخزن کوچکی از عناصر در زیست کره است که زمان ماند عناصر در آن به ندرت از صد سال فراتر می­ رود ولی این زمان ماند برای عنصر در سایر مخازن می­ تواند از چند صد میلیون سال هم فراتر رود. با این نگاه، هر انسان مجموعه­ ای از میلیارد­ها عنصر است که هر کدام با تجربه و خاطره­ های مختلف 4600 میلیون ساله از مخازن مختلف در بدن وی گرد آمده ­اند و در مدت عمر کوتاه او در کنار یکدیگر در اندام او مسالمت ­آمیز (با تندرستی) یا تقابلی (بیماری) به سر می­ برند و نیز چنین است که انسان می­ تواند با سنگ و آب و خاک و باد (هوا) ارتباط عنصری برقرار کند. به بیان دیگر، این عناصر هستند که با یکدیگر در محیط­ های مختلف، ارتباطی مسالمت­ آمیز و درمانگر و یا خشونت آمیز و ویرانگر برقرار می­ کنند. زمانی را تصور کنید که بشر با درک زبان عنصری برای بیرون کردن عناصر ناسازگار یا دعوت از عناصر مفید به درمان ناخوشی­ ها خود بپردازد. به هر حال با مرگ انسان عنصری، عناصر کماکان به حیات خود در مخازن مختلف در زمین ادامه می دهند و به جز عناصر همه چیز از رشته کوه­ ها و اقیانوس­ ها گرفته تا انسان فانی هستند.

طرفه آنکه جهان مادی دهکده­ ای 103 خانواری از عناصری 4600 میلیون ساله در زمین است که به شکل­ های مختلف با یکدیگر در تعامل هستند و رفتار انسان به عنوان مجموعه ­ای از این عناصر در بسیاری از موارد به رفتار و نحوه برخورد این عناصر با یکدیگر شباهت دارد. دکتر فرید مر».

***

روابط عمومی فرهنگستان علوم

 

 

 

1000 کاراکتر باقی مانده


IMAGE گفتگو با دکتر رضا داوری اردکانی
فلسفه، توسعه و روشنفکری
IMAGE گفتگو با دکتر سیدمصطفی محقق داماد
الهیات محیط زیست
IMAGE گفتگو با دکتر محمد شاهدی
اهمیت مصرف پروتئین
IMAGE گفتگو با دکتر سید محمد بلورچیان
معجزات سیلیکون در عصر جدید

جدید ترین تصاویر

افتتاح کتابخانه جدید فرهنگستان علوم (96/4/22)_10
دیدار نوروزی اعضاء و کارمندان با رئیس فرهنگستان علوم_8
اولین جلسه شورای هماهنگی گروه علوم پایه در سال 96_7
دیدار نوروزی اعضاء و کارمندان با رئیس فرهنگستان علوم_1

پخش فیلم